Viðreisn í ESB-tímahraki
Þau sátu þar hvort á móti flokkssystkinin Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir utanríkisráðherra og Pawel Bartoszek nefndarformaður sem stjórnaði fundinum í anda tímahraksins.
Tímahrak einkennir mest framgöngu ríkisstjórnarinnar vegna áforma hennar um ESB-þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst. Tillagan var lögð fram á alþingi án þess að hafa verið kynnt í samráðsgátt stjórnvalda. Utanríkisráðuneytið gaf sér ekki einu sinni tíma til að eiga lögbundið samráð um efni spurningarinnar við landskjörstjórn áður en tillagan var lögð fram.
Greinargerðin með tillögunni ber þess merki að hún hafi verið samin í flýti og að ráðherrar hafi ekki gefið sér tíma til að kynna sér hana, þeir tala að minnsta kosti á skjön við það sem þar segir.
Nú er tillagan til meðferðar í utanríkismálanefnd þingsins sem hefur sent hana 148 aðilum til umsagnar og gefur þeim frest til að svara til 7. apríl. Þá er málið einnig hjá stjórnskipunar- og eftirlitsnefnd þingsins sem á líklega að fjalla um tæknilega hlið þjóðaratkvæðagreiðslunnar. Hún er í höndum landskjörstjórnar sem heyrir stjórnarfarslega undir dómsmálaráðherra og hefur í raun lokaorð um allt sem framkvæmdina varðar.
Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir og Marta Kos stækkunarstjóri ESB í Brussel 18., mars 2926. Kos lofaði að hafa hraðar hendur vegna forgangsmálal Íslands (mynd: vefsíða stjórnarráðsins).
Efni málsins er hins vegar hjá utanríkismálanefnd og þar sat utanríkisráðherra fyrir svörum á opnum fundi að morgni miðvikudagsins 25. mars. Þau sátu þar hvort á móti flokkssystkinin Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir utanríkisráðherra og Pawel Bartoszek nefndarformaður sem stjórnaði fundinum í anda tímahraksins. Fundurinn stóð í 60 mínútur. Ráðherrann hafði 10 mínútur í upphafi og síðan fékk hver nefndarmaður 5 mínútur fyrir spurningar og svör.
Í frásögn Morgunblaðsins í dag (26. mars) segir að á fundinum hafi borið hvað hæst orðaskipti Diljár Mistar Einarsdóttur, þingmanns Sjálfstæðisflokksins, og ráðherrans. Spurningar Diljár Mistar snerust einkum um forræði yfir auðlindum, hvort sett yrðu skýr og ófrávíkjanleg skilyrði áður en þjóðaratkvæðagreiðsla færi fram, hvort ráðherrann væri tilbúinn að lýsa því yfir að skilyrðin fælu í sér full og varanleg yfirráð yfir auðlindum Íslands.
Þingmanninum var mjög misboðið þegar í ljós kom að utanríkisráðherra vék sér undan að svara og setti á ræðu til að fylla út í tíma sinn um að stjórnarandstæðingar hefðu stofnað til málþófs um auðlindagjöld á þingi fyrir einu ári og enn fyrr komið í veg fyrir það að sett yrðu auðlindaákvæði í stjórnarskrána. Hvorug þessara málsástæðna átti erindi í þessar umræður hafi markmið þeirra verið að auðvelda þjóðinni að taka „upplýsta ákvörðun“.
Opni upplýsingafundurinn með utanríkisráðherra varð einfaldlega að tímasóun í tímahrakinu. Viðreisn vill ekki umræður um efni málsins.
Ein skýring á tímahrakinu birtist þó á þessum fundi þegar utanríkisráðherra sagði „að hún teldi mikilvægt að fara sem fyrst í viðræðurnar þar sem það væri „opinn gluggi“ núna og viðhorfið allt annað hjá ESB nú en árið 2009,“ svo að vitnað sé í Morgunblaðið.
Þetta er ótrúverðugt. Hvar er þessi „opni gluggi“ hjá ESB? Vísar ráðherrann til þess sem Úkraínumönnum hefur verið lofað? Ætlar hún að hengja sig á þá „opnun“? Viðhorf ESB til Íslands er sama nú og 2009. Hvað hefur breyst?
Í hvert sinn sem Össur Skarphéðinsson, þáv. utanríkisráðherra, hitti ráðamenn ESB sumarið 2009 sagði hann að sér og okkur væri tekið fagnandi.