Stjórnarskráin bannar ESB-aðild
Nú á flækja almenning í lygavef með röngum eða engum upplýsingum, meira að segja um afleiðingar sjálfrar atkvæðagreiðslunnar. Hún snýst um aðild að ESB en ekki viðræður.
Í greinargerð með tillögu utanríkisráðherra um boðaða þjóðaratkvæðagreiðslu 29. ágúst segir að náist samkomulag um alla samningskaflana 35 í viðræðum við fulltrúa ESB verði boðað til ríkjaráðstefnu til að marka viðræðulokin. Þá fari málið fyrir ESB-þingið og eftir samþykki þess verði ritað undir aðildarsamning „þó með fyrirvara um staðfestingu Íslands á grundvelli þjóðaratkvæðagreiðslu og staðfestingu aðildarríkja ESB“.
Hér verði efnt til þjóðaratkvæðagreiðslu um samninginn. Yrði hann samþykktur „myndu nauðsynlegar stjórnarskrárbreytingar krefjast samþykkis tveggja þinga, með alþingiskosningum á milli“.
Þarna er réttilega gengið að því sem vísu að breyta verði stjórnarskránni. Talið er eðlilegt að það verði ekki gert fyrr en að lokinni síðari þjóðaratkvæðagreiðslu hér.
ESB gerir mjög strangar kröfur til umsóknarríkja um að stjórnskipulega og stjórnarfarslega standi ekkert í vegi fyrir aðild ríkjanna að ESB. Það yrði að líkindum talin undantekning ef gengið yrði til viðræðna við Ísland án þess að íslenska stjórnarskráin heimilaði aðild að ESB. Yrði litið á þetta sem hættulegt fordæmi í leiðtogaráði ESB?
Samhliða aðildarferlinu sem hófst í júlí 2009 var unnið að breytingu á stjórnarskránni. Ríkisstjórnin gat bent ESB á að þar væri unnið að breytingu sem heimilaði ESB aðild. Enginn vinnur nú að breytingum á stjórnarskránni.
Það sannaðist 2009 til 2013 að tilgangslaust er að ætla að breyta stjórnarskránni án samvinnu allra flokka. Aðeins tveir þingflokkar af sex vilja ESB-aðild.
Össur Skarphéðinsson utanríkisráðherra og Carl Bildt utanríkisráðherra Svíþjóðar. Myndin er tekin þegar Össur afhenti Bildt umsókn Íslands um að hefja viðræður við Evrópusambandið 23. júlí 2009.
Ólafur Ragnar Grímsson, fyrrv. forseti Íslands, benti réttilega á það á X laugardaginn 14. mars að það væri „stjórnarskrárlega ómögulegt“ að ljúka aðildarferli Íslands á kjörtímabilinu sem lýkur í nóvember 2028, samþykkja yrði breytingu á stjórnarskránni á tveimur þingum með kosningum á milli.
Þannig svaraði Ólafur Ragnar Carli Bildt, fyrrv. forsætisráðherra Svíþjóðar, sem lét á X í ljós gleði yfir að 13. mars sagði Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir að ljúka mætti frágangi aðildarsamnings á 18 mánuðum. Bildt var utanríkisráðherra Svíþjóðar og í formennsku ráðherraráðs ESB seinni hluta árs 2009 og afhenti Össur Skarphéðinsson, þáv. utanríkisráðherra, honum ESB-umsókn Íslands formlega. Þá lét hann líka eins og aðildarbrautin væri bein og greiðfær.
Miklar blekkingar voru hafðar í frammi af hálfu þeirra sem þá töluðu, af hálfu ESB-aðildarsinna í háum embættum, til að fá almenning til fylgis við sig.
Nú á flækja almenning í lygavef með röngum eða engum upplýsingum, meira að segja um afleiðingar sjálfrar atkvæðagreiðslunnar. Hún snýst um aðild að ESB en ekki viðræður. Það er ástæðan fyrir því að hvorki forsætisráðherra né utanríkisráðherra fást til að svara spurningum um eðli þess sem í húfi er.
Andrea Sigurðardóttir, blaðakona á Morgunblaðinu, segir í blaðinu í dag (16. mars) hvernig utanríkisráðherra og forsætisráðherra svari ekki hvað taki við segi þjóðin já 29. ágúst. „Brýnt má telja að þjóðin viti nákvæmlega hvað það umboð, sem ríkisstjórnin leitar eftir, felur í sér,“ segir Andrea eftir að hafa þráspurt ráðherrana. Eitt er víst að stjórnarskráin bannar ESB-aðild.