8.2.2026 11:59

Ríkisstjórn í öngstræti

Ragnar Þór sagði á alþingi 27. janúar að það væri „sátt um þessa aðferð í ríkisstjórn og að fara þessa leið“. Orðrétt sagði hann: „Þar sem ríkir fullkomin sátt um málið við ríkisstjórnarborðið þá munum við að sjálfsögðu styðja þetta mál heils hugar.“

Í grein í vikuritinu Vísbendingu föstudaginn 6. febrúar vara Axel Hall, lektor í viðskipta- og hagfræði við HR, og Gylfi Zoëga, prófessor í hagfræði við HÍ, ríkisstjórnina við því að gera alvarleg hagstjórnarmistök með því að lögfesta frumvarp félags- og húsnæðismálaráðherra um tengingu bótagreiðslna við launavísitölu.

Þeir segja frumvarpið fara gegn stöðugleikareglunni sem ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur setti sér og þess vegna ættu bætur að vera í samræmi við almennan vöxt ríkisútgjalda og þróun viðmiðunarfjárhæða skattkerfisins.

Frumvarpið er meðal gælumála Ingu Sæland, formanns Flokks fólksins, sem hún lagði fram í embætti félags- og húsnæðismálaráðherra. Við framlagningu þess kom fram í minnisblaði frá fjármálaráðuneyti Daða Más Kristóferssonar að kostnaður við breytingarnar myndi nema um fimm milljörðum króna á ári.

Screenshot-2026-02-08-at-11.56.29Skjáskot af fyrirsögn greinar Axels Hall og Gylfa Zoëga í 5. tbl. Vísbendingar 2026.

Frumvarpið hefur sætt gagnrýni frá verkalýðshreyfingunni og Samtökum atvinnulífsins. Daði Már telur frumvarpið ekki samræmast grunngildum laga um opinber fjármál, þ.e. sjálfbærni, varfærni, stöðugleika, festu og gagnsæi.

Ekkert af þessu bítur á Flokk fólksins því að Ragnar Þór Ingólfsson, arftaki Ingu Sæland sem félags- og húsnæðismálaráðherra, segist ætla að fylgja málinu fram til sigurs á alþingi. Hann segir þetta „gríðarlega mikilvægt mál“ sem snúi að kjörum þeirra verst settu í okkar samfélagi. Hann sé „einfaldlega“ ósammála fjármálaráðherra og ráðuneyti hans.

Ragnar Þór sagði á alþingi 27. janúar að það væri „sátt um þessa aðferð í ríkisstjórn og að fara þessa leið“. Orðrétt sagði hann: „Þar sem ríkir fullkomin sátt um málið við ríkisstjórnarborðið þá munum við að sjálfsögðu styðja þetta mál heils hugar.“

Augljóst er að fullkomna sáttin um þetta mál við ríkisstjórnarborðið vekur enn á ný spurningar um traust og trúnað þegar stjórnarsamstarfið og markmið þess er skoðað.

Af viðtali við Kristrúnu Frostadóttur forsætisráðherra í Morgunblaðinu 7. febrúar verður ekki annað ráðið en að ríkisstjórnin sé alveg komin upp að vegg við stjórn efnahags- og fjármálanna. Ráðherrann er í raun rökþrota en heldur í planið sitt sem útgönguleið þótt allt sé á skjön við það sé litið á verðbólgu, vexti og afkomu ríkissjóðs.

„Lykilatriðið núna er trúverðugleiki ríkisfjármála, að við höldum sjó, höldum plani. Þessi aðgerð [gjaldahækkun sem leiddi til hærri verðbólgu] var ekki til þenslu fallin, þó hún hafi mælst sem slík... Planið felur í sér að skapa aðstæður til þess að ráðrúm heimila verði meira vegna þess að vextir og verðbólga fari lækkandi. Það er planið.... Við einbeitum okkur því að strúktúrvanda ríkisfjármála,“ var það sem Kristrún sagði sér til varnar.

Hún ber ábyrgð á fullkomnu sáttinni í ríkisstjórn sinni um hagstjórnarmistökin sem Axel og Gylfi lýsa í þeirri von að stjórnmálamenn beri gæfu til þess að hlusta á þau mörgu varúðarorð sem hafa verið höfð um frumvarp Flokks fólksins. Að tala um aðgerðir til að breyta strúktúrvanda ríkisfjármála og knýja mistakafrumvarpið í gegn vegur að öllum trúverðugleika.