Örlagadagur ríkisstjórnarinnar
Þetta er ömurlegt fyrir ríkisstjórnina því að hér er um þrjú mál að ræða sem hún hefur kynnt til sögunnar sem grundvallarmál sín. Þau eru í molum.
Föstudagurinn 10. apríl 2026 er örlagadagur ríkisstjórnarinnar. Daginn áður hafði Kristrún Frostadóttir forsætisráðherra stigið á stokk á ársfundi Seðlabanka Íslands og notað stór orð um að stjórn hennar væri að laga ríkisfjármálin með nýrri fjármálaáætlun sinni. „Og það skyldi enginn gera lítið úr þessu. Enginn,“ sagði ráðherrann í hótunartóni sem birtist þjóðinni æ oftar.
„Við erum að laga ríkisfjármálin. Þetta liggur algjörlega fyrir. Við hvikum ekki frá þeirri stefnu. Það kemur ekki til greina,“ hótaði hún einnig.
Föstudaginn 10. apríl fékk fjármálaáætlunin falleinkunn hjá fjármálaráði, opinberum umsagnaraðila áætlunarinnar. Ríkisfjármálin eru stjórnlaus vegna aðgerða ríkisstjórnarinnar. Fjármálaráð segir:
„Nýleg lögfesting vísitölutengingar almannatrygginga er hér sérstakt áhyggjuefni... Þetta er lögbundin og sjálfvirk skuldbinding sem nær yfir um 15% af heildarútgjöldum ríkissjóðs sem stjórnvöld munu nú ekki geta vikið frá án þess að breyta lögum... Í ljósi reynslu annarra þjóða sætir það furðu að slíkt kerfi sé tekið upp hér nú.“
Myndin var tekin föstudaginn 10.apríl 2026 þegar þríeyki ríkisstjórnarinnar kynnti efnahagsaðgerðir og atvinnustefnu.
Við flutning seðlabankaræðunnar ljómaði forsætisráðherrann þegar hún sagði að á blaðamannafundi 10. apríl myndi hún kynna „fyrstu atvinnustefnu Íslands“. Tíu ára vaxtarplan sem markaði tímamót og myndi efla útflutning og atvinnugreinar með mikla framleiðni.
Björgmundur Örn Guðmundsson, ráðgjafi í nýsköpun og gervigreind, skrifar um þessa „fyrstu atvinnustefnu Íslands“ á Vísi 12. apríl og segir að stefna sem hunsi stærstu tækni- og samfélagsbyltingu mannkynssögunnar, gervigreindina, sé „ekki vaxtarplan, hún [sé] rýrnunarplan“. Það sé „einfaldlega óábyrgt“ að horfa „framhjá hraðri þróun sjálfstýrðra kerfa og líta framhjá okkar helstu mannlegu styrkleikum í listum, menningu og íþróttum“.
Björgmundur Örn hvetur til þess að stefnan sé dregin til baka og í hennar stað verði mótuð „framtíðarstefna sem byggir á raunveruleika ársins 2026“. Allt annað sé tíu árum of seint.
Landskjörstjórn sendi utanríkismálanefnd alþingis 10. apríl umsögn um ESB-tillögu utanríkisráðherra um þjóðaratkvæðagreiðslu. Í umsögninni er að finna áfellisdóm sem kallar á að spurningin í tillögu ráðherrans sé dregin til baka og endursamin auk þess sem rökstuðningur fyrir henni sé færður í það horf sem mælt er með í umsögn landskjörstjórnar.
Föstudaginn 10. apríl sagði lögskipaður umsagnaraðili fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar marklausa. Sama dag úrskurðaði lögskipaður umsagnaraðili að áformin um þjóðaratkvæðagreiðslu væru í raun í uppnámi. Sama dag kynnti ríkisstjórnin atvinnustefnu sem tveimur dögum síðar er dæmd marklaus af ráðgjafa um nýsköpun og gervigreind.
Þetta er ömurlegt fyrir ríkisstjórnina því að hér er um þrjú mál að ræða sem hún hefur kynnt til sögunnar sem grundvallarmál sín. Þau eru í molum og stjórnin sér þá einu leið til skamms tíma að lækka virðisaukaskatt á eldsneyti í þrjá mánuði til að leika á verðbólguna, efla verðlagseftirlit og fjölga hleðslustöðvum! Þetta eitt er óbreytt eftir blaðamannafundinn 10. apríl.