2006 (Síða 11)
Miðvikudagur, 15. 02. 06.
Svaraði í dag Söndru Franks, varaþingmanni Samfylkingarinnar, sem spurði mig um netsíur gegn barnaklámi og sagði ég lögregluna líta til fyrirmynda í Noregi, auk þessum unnið væri að því að fullgilda samning Evrópuráðsins um glæpi í netheimum, sem mundi veita nýjar lögheimildir. Ég hafði ekki fyrr sest við tölvuna heima hjá mér en til mín kom t-bréf frá manni, sem sagðist sérfróður um t-öryggismál, og taldi tóma vitleysu, að unnt yrði að setja upp nokkrar síur, með því væri verið að kasta peningum út í vindinn. Sakaði hann mig um vilja til ritskoðunar í anda kínverskra stjórnvalda. Þá vissi ég það.
Ég fór í síðdegisútvarpið á rás 2 klukkan 17.05 og ræddi þar um frumvarpið til breytinga á kynferðisbrotakafla almennra hegningalaga og frumvarpið um nýskipan lögreglumála. Síðan náði fréttamaður RÚV tali af mér um vændi og sameiginlega forsjá, ólík efni, sem bæði eru þó til umræðu vegna frumvarpa frá mér. Ég skrifaði reyndar grein í Morgunblaðið í dag um sameiginlega forsjá. Í því máli virðist mér mega greina afstöðumun á milli lögfræðinga og félagsfræðinga - margir lögfræðingar virðast vilja halda í óbreytt ástand en félagsfræðingar vilja breytingar. Frómt frá sagt held ég, að félagsfræðingar hafi rannsakað þessi mál meira í seinni tíð en lögfræðingar. Raunar velti ég því fyrir mér, hvort lögfræðingar séu ekki að seilast of langt inn á svið utan lögfræðinnar með því að líta á sig sem sérfróða menn um félagsfræðileg úrlausnarefni við sambúðarslit.
Ég var einnig spurður um vændi af fréttamanni RÚV. Ég sagði rétt, að með frumvarpinu, sem ég hefði kynnt, væri lagt til að fella úr lögum ákvæði um, að ástundun vændis til framfærslu væri refsiverð. Höfundur frumvarpsins hefði ekki trú á því, að refsiákvæði dygðu til að glíma við hinn félagslega vanda, sem knýr fólk til vændis - það væri ástæðulaust að viðhalda þeirri blekkingu og takast frekar á við vandann á félagslegum forsendum. Eru þetta ekki góð rök? Þau eru að minnsta kosti skynsamlegri í mínum eyrum heldur rök Kolbrúnar Halldórsdóttur, þingmanns vinstri/grænna, og fleiri um, að okkur sé lífsnauðsynlegt að taka hér upp reglu, sem sett var í Svíþjóð til að sporna gegn götuvændi og mansali þar í landi - er glímt við mansal og götuvændi hér á landi? Ég veit ekki til þess - hvers vegna þurfum við þá innfluttar lagareglur, sem eru sérsniðnar til slíkrar glímu?
Ég sé, að Ágúst Ólafur Ágústsson, varaformaður Samfylkingarinnar, er að kveinka sér undan því, að ég birti frumvarp um kynferðisbrot, áður en starfshópur á vegum ráðuneytisins, þar sem hann situr meðal annarra, skilar áliti. Þessi hópur vissi vel um vinnu Ragnheiðar Bragadóttur og hafði öll tækifæri til að ljúka störfum á undan henni - að hún og frumvarp hennar ætti að vera í gislingu vegna skýrslu þessa hóps er fráleitt og hefur aldrei komið til umræðu, auk þess sem skýrslan um vændi birtist væntanlega áður en kynningarfrestur vegna frumvarpsins líður.
Þriðjudagur, 14. 02. 06.
Fyrsta umræða var um frumvarpið um nýskipan lögreglumála á alþingi í dag og hef ég sett framsöguræðu mína hér inn á síðuna. Almennt lofuðu þingmenn, hvernig staðið var að gerð frumvarpsins og við hve marga var rætt í aðdraganda þess. Í raun var ekkert deilt um meginbreytingar samkvæmt frumvarpinu. Hitt vakti meiri umræður, sem segir um að á vegum ríkislögreglustjóra skuli starfa rannsóknardeild og greiningardeild, sem meðal annars hefur það hlutverk að meta hættu á glæpum og hryðjuverkum. Drógu stjórnarandstöðuþingmenn alls kyns ályktanir af þessari grein í umræðunum og töldu, að þarna væri um leyniþjónustu eða öryggislögreglu að ræða.
Ég andmælti því og benti á, að í skýrslu verkefnisstjórnar um nýskipan lögreglumála væri einmitt vikið að því, að ætti að setja hér á fót öryggislögreglu, yrði að setja um það sérstök lög og eftirlitskerfi. Það fælist ekki í þessum tillögum. Ég minnti á, að í umræðum um almenna löggæslu óskuðu allir eftir grenndar- eða hverfalögreglu - hvers vegna? Jú, vegna þess, að þeir, sem störfuðu við slíka löggæslu, ættu auðvelt með að greina breytingar í því skyni að koma í veg fyrir afbrot - þeir þekktu sitt hverfi og íbúa þess og gætu á grundvelli þekkingar sinnar dregið úr líkum á afbrotum. Líta mætti á hlutverk greiningardeildar í þessu ljósi, nema verkefni hennar væri að greina hættur, sem steðjuðu ekki endilega að einu hverfi heldur landinu öllu, og til að hafa sem besta yfirsýn ætti deildin að eiga samstarf við erlenda starfsbræður og hafa sambærilegar heimildir og þeir.
Undir lok umræðunnar kom til orðaskipta milli mín og Ágústs Ólafs Ágústssonar, þingmanns og varaformanns Samfylkingarinnar, og lýsti ég sömu skoðun og áður, að málflutningur þingmannsins væri á þann veg, að ekki væri unnt að eiga við hann málefnalegar umræður og myndi ég láta hjá líða að svara ræðu hans. Hann sté þá í ræðustól, sakaði mig um einelti og endurtók spurningar sínar. Ég sagði þær þess eðlis, að þeim mætti öllum svara í þingnefnd fyrir utan eina, það er að ég hefði talað á ósæmilegan hátt um mannréttindadómstól Evrópu á 50 ára afmæli mannréttindasáttmálans og væri með afdankaðar skoðanir í því efni. Ég sagði þetta alrangt, hingað hefði til dæmis komið danskur prófessor til að ræða þessi mál á sömu forsendum sl. haust og á síðasta ári hefðu dómsmálaráðherrar Norðurlanda rætt dómstólavæðinguna á fundi sínum, það er þá áráttu dómstóla einkum alþjóðadómstóla að taka sér lagasetningarvald.
Á fundi ríkisstjórnarinnar í morgun kynnti ég frumvarp, sem Ragnheiður Bragadóttir, prófessor við Háskóla Íslands, hefur samið um breytingar á kynferðisbrotakafla almennra hegningarlaga. Verður frumvarpið til kynningar á vefsíðu dóms- og kirkjumálaráðuneytisins, þar til ég tek ákvörðun um endalega gerð þess og framlagningu á alþingi um 8. mars.
Lesa meiraMánudagur, 13. 02. 06.
Fjölmiðlaumræður um niðurstöður prófkjörs Samfylkingarinnar í Reykjavík eru dálitíð spunakenndar, svo að ekki sé meira sagt. Fjölmiðlafólk skautar framhjá atriðum, sem hefðu örugglega verið gerð að aðalatariði, ef aðrir ættu í hlut - eins og þeirri staðreynd, að konu á borgarstjórastóli var velt úr sessi.
Forystugrein Morgunblaðsins í tilefni af úrslitum prófkjörsins ber fyrirsögnina: Krafa um breytingar. Hún hefst á þessum orðum: „Kjósendur í prófkjöri Samfylkingarinnar í Reykjavík eru augljóslega óánægðir með þá stefnu, sem borgarstjórnarmeirihlutinn hefur fylgt og vilja breytingar.“
Hvernig í ósköpunum er unnt að kenna það við ósk um breytingar í borgarstjórn að kjósa þau Dag B. Eggetsson, Steinunni Valdísi Óskarsdóttur, Stefán Jón Hafstein og Björk Vilhelmsdóttur í fjögur efstu sæti á framboðslista til borgarstjórnar? Steinunn Valdís hefur verið borgarstjóri, Dagur formaður skipulagsráðs, Stefán Jón formaður menntaráðs og Björk formaður velferðarráðs. Þau hafa þannig gegnt lykilembættum innan borgarstjórnar. Það er rakalaus spuni að kenna setu þeirra í fjórum efstu sætunum á lista Samfylkingarinnar við breytingar á stefnu borgarstjórnarmeirihlutans.
Ef Morgunblaðið hefði sagt, að kjör þessa fólks á listann í þeirri röð, sem það lenti, væri krafa um breytingar innan Samfylkingarinnar, hefði verið unnt að taka undir þá skoðun. Hinn óháði Dagur, skjólstæðingur Ingibjargar Sólrúnar, ýtti samfylkingarfólkinu Steinunni Valdísi og Stefáni Jóni til hliðar og Björk færði Samfylkinguna nokkur skref til vinstri. Í þessu felst krafa um breytingu - en ekki hitt, að það muni breyta einhverju í borgarstjórn, að þetta fólk raðist á þennan hátt á lista Samfylkingarinnar.
Morgunblaðið segir svo í þessum leiðara sínum um breytingar: „Enn sem komið er er hann (Dagur B.) aðallega boðberi breytinga - en það liggur ekki ljóst fyrir nákvæmlega hvaða breytinga.“ Já, það er sannaarlega erfitt að ráða í breytingarnar.
Sunnudagur, 12. 02. 06.
Prófkjöri Samfylkingarinnar lauk með sigri Dags B. Eggertssonar, Steinunn Valdís Óskarsdóttir borgarstjóri lenti í öðru sæti, Stefán Jón Hafstein í því þriðja og Björk Vilhelmsdóttir hinu fjórða, allt fólk, sem á sæti í borgarstjórn núna undir merkjum R-listans, en þau Dagur og Björk voru ekki í Samfylkingarkvóta R-listans í síðustu kosningum, Björk kom þá sem fulltrúi vinstri/grænna og Dagur bauð sig fram á listann sem óháður. Í fjórum efstu sætum Samfylkingarinnar er því að finna einskonar smá-útgáfu af R-listanum, sem kallaður hefur verið minnst aðlaðandi pólitíska vörumerkið um þessar mundir, vegna þess hvernig hann skilur við Reykjavíkurborg, þar sem látið er reka á reiðanum og ekki tekið á neinu máli í því skyni að leiða það til lykta.
Um 8600 kusu í prófkjörinu þá tvo daga sem það stóð auk 700 utan kjörstaðar. Allir gátu greitt atkvæði, án tillits til þess hvort þeir lýstu yfir stuðningi við Samfylkinguna eða ekki - prófkjörið var haldið undir merkjum Samfylkingar og óháðra.
Í prófkjörsbaráttunni auglýsti Dagur B. Eggertsson meðal annars á þennan veg: „Prófkjör Samfylkingarinnar í dag og á morgun er opið öllum Reykvíkingum, óháð stétt og stöðu, flokkslínum, aldri og áhugamálum.“ Orðavalið lýsir því, hve prófkjörið var opið en af því mætti einnig ráða, að einhverjir flokkar efndu til prófkjörs fyrir fólk af ákveðinni stétt, á sérstökum aldri og með nánar skilgreind áhugamál, til dæmis bara frímerkjasafnara. Orðskrautið er dæmigert fyrir, hvernig Dagur nálgast viðfangsefni; sjálfsagður hlutur er settur fram eins og um einhver stórtíðindi sé að ræða.
Sótti í kvöld tónleika Kammersveitar Reykjavíkur á Myrkum músikdögum en þeir voru fjölsóttir í tónleikahúsinu Ými.
Laugardagur, 11. 02. 06.
Var klukkan 12.00 við Björgunarmiðstöðina Skógarhlíð og klippti þar á borða með fleirum við upphaf aksturs lögreglu, slökkviliðs og björgunarbíla um götur borgarinnar í tilefni 1-1-2 dagsins.
Á vefsíðunni ruv.is segir: „3.560 manns höfðu kosið í prófkjöri Samfylkingarinnar og óháðra í Reykjavík rétt fyrir klukkan sex. Formaður kjörnefndar segir þátttökuna fara fram úr björtustu vonum. Ef utankjörfundaratkvæði eru tekin með þá hafa rúmlega 4.200 greitt atkvæði.“
Ég skil ekki, hvernig þessi þátttaka í galopnu prófkjöri Samfylkingarinnar getur farið „fram úr björtustu vonum“ - hvað skyldi formaður kjörstjórnar hafa haldið, að margir myndu koma á kjörstað? Ritstjóri ruv.is tekur undir gleðina með því að setja í fyrirsögn fréttarinnar, að kjörsókn hafi verið „góð“. Á alla venjulega kvarða er þetta lítil kjörsókn og þó sérstaklega með hliðsjón af því, að Samfylkingin vill bera sig saman við Sjálfstæðisflokkinn, þar sem þátttakendur í flokksbundnu prófkjöri voru um 12.000 - til að slaga upp í það þurfa sjö til átta þúsund að kjósa í prófkjöri Samfylkingarinnar á morgun.
Föstudagur, 10. 02. 06.
Sat 10 ára afmælisráðstefnu Neyðarlínunnar 112 á hótel Loftleiðum, flutti þar ávarp og hlustaði á fróðleg erindi.
Hér eru 96% aðspurðra ánægð með þjónustu 112 en aðeins 0,5% óánægð. Í Finnlandi þekkja um 93% neyðarnúmerið 112 en aðeins 20% að meðaltali í Evrópu og 10% í Belgíu - í þessum löndum hefur neyðarnúmerið ekki verið útfært og kynnt á sama hátt og hér og í Finnlandi.
Eitt er að kynna númerið annað að veita þjónustu á bak við það. Í báðum tilvikum stöndum við Íslendingar okkur vel.
Fimmtudagur, 09. 02. 06.
Stundum er ástæða til að undrast, hve fjölmiðlamenn á fundum alþingis eða borgarstjórnar virðast hafa litla tilfinningu fyrir því, sem lýsir pólitísku ástandi. Þeir eru uppteknir af hinum hefðbundna ágreiningi milli meiri og minni hluta virðast ekki skynja strauma innan einstakra fylkinga. Þannig hef ég ekki tekið eftir því neins staðar nema á borgarstjórnarsíðu sjálfstæðismanna www.betriborg.is , að sagt sé frá þeirri vandræðalegu stöðu, sem varð á síðasta borgarstjórnarfundi, þegar fellt var á jöfnu að taka þar til meðferðar tillögu sjálfstæðismanna um aðferð við úthlutun lóða á nýju byggingarsvæði við Úlfarsfell. Tillaga sjálfstæðismanna gekk í sömu átt og hugmyndir Árna Þórs Sigurðssonar, borgarfulltrúa vinstri grænna, sem sat hins vegar hjá við dagskrártillöguna og kom þannig í veg fyrir, að unnt yrði að álykta í borgarstjórn til stuðnings sjónarmiðum hans sjálfs. Staðfestir þetta enn, hve vinstri/grænir eru aumir í borgarstjórn, enda er fylgi þeirra í könnunum í samræmi við það.
Í gær héldu þau þrjú, sem sækjast eftir fyrsta sæti á borgarstjórnarlista Samfylkingarinnar, opinn fund á NASA til að kynna sjónarmið sín og svara spurningum. Jón Baldvin Hannibalsson var meðal fundarmanna og steig undir lófataki í ræðustól. Af því tilefni birtist eftirfarandi frétt í sjónvarpinu kl. 22.00 miðvikudaginn 8. febrúar:
„Samgöngumál voru einnig rædd á fundinum og lagði Jón Baldvin Hannibalsson, fyrrverandi ráðherra, fram þessa spurningu.
Jón Baldvin Hannibalsson: Hvernig getið þið hugsað ykkur þegar að þið horfið dálítið fram í tímann að bæta fyrir áratuga vanrækslusyndir Sjálfstæðisflokksins varðandi umferð í Reykjavík og almanna samgöngur sem að tryggja það að við getum komist leiðar okkar.
Stefán Jón Hafstein: Jón Baldvin, það eru ekki áratuga vanrækslusyndir Sjálfstæðisflokksins sem að leiða til þess hvernig almenningssamgöngukerfið er í dag. Við erum búin að stjórna í 12 ár. Við höfðum öll tækifæri. Reykvíkingar vilja aka í einkabílum.“
Hér ber að geta þess, að Jón Baldvin Hannibalsson hefur verið erlendis undanfarin ár sem sendiherra í Washington og Helsinki, þó var R-listinn kominn til valda, þegar hann hélt utan. Nú saknar hann þess greinilega, að eiga ekki auðvelt með að fara í strætó og vill skella skuldinni á sjálfstæðismenn. Er þakkarvert, að Stefán Jón skyldi hressa upp á minni Jóns Baldvins og segja honum, hverjir hafa stjórnað Reykjavík síðustu 12 ár og einnig, að Reykvíkingar vilji aka í einkabílum. Steinunn Valdís sagði einkabílnum hins vegar stríð á hendur og sagðist sko ekki ætla að gefast upp andspænis honum.
Miðvikudagur, 08. 02. 06.
Evrópunefnd hittist á fundi í hádeginu. Eftir hádegi sannaðist síðan, að vís leið fyrir stjórnmálamann til að fá fyrstu frétt er að tala í véfréttar- eða spásagnarstíl um aðild Íslands að Evrópusambandinu (ESB).
Á viðskiptaþingi sá Halldór Ásgrímsson forsætisráðherra fyrir sér, að Ísland yrði gengið í ESB árið 2015, þótt ekki teldi hann tímabært að taka til við umræður um aðild, enda ekki á dagskrá ríkisstjórnarinnar. Ingibjörg Sólrún Gísladóttir, formaður Samfylkingarinnar, gladdist mjög yfir þessum orðum forsætisráðherra og taldi hann genginn í lið með Samfylkingunni, án þess að vitað sé hvaða stefnu hún hefur í Evrópumálum og síðan lét Ingibjörg Sólrún í ljós von um, að Sjálfstæðisflokkurinn sæi líka Evrópuljósið. Hvers vegna skyldi Ingibjörg Sólrún ekki beita sér fyrir því innan eigin flokks, að hann móti skýra Evrópustefnu?
Evrópunefnd með fulltrúum allra flokka er að ræða þessi mál í góðri sátt og ætlar að skila skýrslu undir árslok, ef allt gengur þar að óskum. Mér hefði þótt spennandi og fréttnæmt, ef á viðskiptaþingi hefði verið unnt að upplýsa þá, sem þar voru, og aðra um, hvernig Evrópusambandið yrði árið 2015.
Þegar Halldór Ásgrímsson spáði aðild Íslands 2015, gaf hann sér þá forsendu, að evran hefði orðið að gjaldmiðli Dana, Svía og Breta. Er líklegt, að það verði? Hvaða flokkur í Bretlandi berst fyrir slíku? Hvað með gagnrýni á evruna og kröfur innan Evrulanda um að losna undan stjórn seðlabanka Evrópu? Eða umræður innan ESB um, að þar verði til sérstakur klúbbur Evrulanda?
Ástæðan fyrir því, að enginn stjórnmálaflokkanna hefur tekið ESB-aðild á stefnuskrá sína, er einföld: Engir hagsmunar knýja á um aðild. Atvinnulífið svonefnda hefur ekki áhuga á að ræða málið, af því að fyrirtækin eru almennt betur sett utan ESB á grundvelli samningsins um evrópska efnahagssvæðið.
Markmið þeirra, sem stjórnuðu viðskiptaþinginu er, ef ég heyrði rétt, að Ísland standi best allra ríkja í mati á samkeppnishæfni árið 2015. Það markmið fellur einfaldlega ekki að þeirri skoðun, að Ísland verði þá gengið í Evrópusambandið. Eða getur einhver sýnt fram á það?
Þriðjudagur, 07. 02. 06.
Tók þátt í umræðum á borgarstjórnarfundi um tillögu varðandi þá ákvörðun stjórnar Landsvirkjunar að láta Laxárvirkjun renna inn í orkusölufyrirtæki norður í landi. Alfreð Þorsteinsson, formaður stjórnar Orkuveitu Reykjavíkur, stendur að flutningi þessarar tillögu og skín í gegnum málflutning hans, að hann telur Landsvirkjun vera að stinga undan orkuveitunni. Ekkert liggur hins vegar fyrir um, að Reykjavíkurborg sem 45% eigandi Landsvirkjunar, skaðist af þessum gjörningi. Þegar betur er að gáð er tillagan hrein sýndarmennska, því að með henni verður lögheimildum stjórnar Landsvirkjum ekki hnekkt.
R-listinn sálugi hleypur frá viðræðum um sölu á hlut sínum í Landsvirkjun til ríkisins, þar sem engin samstaða er innan listans um þetta mál frekar en annað. Síðan telja fulltrúar listans sér sæma að ráðast á stjórn Landsvirkjunar á fundum borgarstjórnar og krefjast þess, að hún beri ákvarðanir undir borgarstjórn, svo að þar sé unnt að gæta hagsmuna Orkuveitu Reykjavíkur!
Allt þetta kjörtímabil borgarstjórnar hefur Alfreð Þorsteinsson nýtt minnsta tilefni til að hnýta í Landsvirkjun, svo að ekki sé talað um Landssímann, sem hann hótaði meira að segja að kaupa, án þess að hafa til þess nokkurt umboð frá stjórn Orkuveitu Reykjavíkur eða borgarstjórn. Hæst hefur Alfreð talað í þessa veru, þegar athygli hefur beinst að bruðli hans við húsbyggingar eða Línu.net. Samfylkingin og vinstri/grænir hafa hiklaust staðið að þessari óráðsíu með Alfreð - en nú er þetta sama fólk miður sín fyrir hönd Landsvirkjunar vegna ráðstöfunar á Laxárvirkjun og heimtar umræður í borgarstjórn. Ef vakið hefur verið máls á fjáraustri vegna orkuveituhússins eða Línu.net í borgarstjórn, þykir R-listanum tíma sínum illa varið og veitast með reiðiorðum að málshefjendum.
Leiðarahöfundar tveggja blaða skrifa í dag um þá tillögu, sem ég hef hreyft um greiningardeild hjá lögreglunni.
Lesa meiraMánudagur, 06. 02. 06.
Óundirbúnar fyrirspurnir til ráðherra voru á dagskrá alþingis í dag og þar spurði Ögmundur Jónasson, þingmaður vinstri/grænna, mig spurninga varðandi greiningardeild lögreglunnar, sem ég skildi ekki til fulls, því að hann tók að tala um landráð varðandi samskipti við varnarliðið og síðan landráð samkvæmt almennum hegningarlögum og gaf þá til kynna, að forsætisráðherra og utanríkisráðherra þáverandi hefðu gerst sekir um þau vegna innrásanna í Afangistan og Írak. Sólveig Pétursdóttir, forseti alþingis, fann að þessum orðum Ögmundar, sem sagðist sjálfur bera ábyrgð á þeim!
Ég sagðist ekki treysta mér til að fylgja Ögmundi í þeim leiðangri, sem hann hóf með fyrirspurn til mín og var greinilega til þess eins ætluð að hann fengi tækifæri til að vera með landráðabrigsl úr ræðustól alþingis.
Enn sannaðist við þessi orð Ögmundar, hve umræður um öryggismál eru oft vanþroskaðar og erfitt að ræða þau á hlutlægan hátt. Engu er líkara en sumir telji, að í umræðum um varnir landsins og öryggi borgaranna skili bestum árangri að láta tilfinningar ná tökum á sér og tala eða skrifa í krafti þeirra. Upphrópanir eða landráðabrigsl eru fyrst og fremst til marks um málefnafátækt eða hræðslu við að ræða efni málsins.
Laugardagur, 04. 02. 06.
Fréttamaður NFS hafði samband við mig í dag vegna ummæla Björgvins G. Sigurðssonar, þingmanns Samfylkingarinnar, við NFS í gær þess efnis, að ég væri að leggja fram frumvarp til laga um leyniþjónustu, þar sem gert yrði ráð fyrir greiningardeild við embætti lögreglustjóra. Ég sagði, að ímyndunaraflið hefði greinilega leitt þingmanninn í gönur.
Ég veit raunar ekki til þess, að Björgvin G. hafi séð umrætt frumvarp eða greinargerðina með því. Lauslega hefur verið sagt frá málinu í fjölmiðlum en frumvarpið er ekki einu sinni komið til þingflokka ríkisstjórnarinnar.
Hundruð greina Björgvins G. um menntamál undanfarin ár benda raunar til þess, að þingmanninn skipti ekki höfuðmáli að kynna sér mál til hlítar, áður en hann fjallar um þau í fjölmiðlum. Honum virðist meira í mun að láta ljós sitt skína en að greina hluti og lýsa niðurstöðum með vísan til staðreynda - hann yrði líklega seint ráðinn til starfa í greiningardeild. Væri verið að stofna annars konar deild, kynni hann að verða ráðinn til að kveikja villuljós í fjölmiðlum - disinformation er gjarnan hluti af starfsemi njósnadeilda eða leyniþjónustu, en starfssviðið er utan landamæra viðkomandi ríkis.
Föstudagur, 03. 02. 06.
Á fundi ríkisstjórnarinnar í morgun lagði ég fram frumvarp til breytinga á lögreglulögunum. Frumvarpið snýst að meginefni um stækkun lögregluumdæma og nýskipan þeirra. Í frumvarpinu er einnig ákvæði um, að við embætti ríkislögreglustjóra og önnur lögregluembætti samkvæmt ákvörðun dómsmálaráðherra starfi greiningardeildir til að meta áhættu og sinna greiningu á því, sem tengist alþjóðlegri eða skipulagðri glæpastarfsemi og hryðjuverkastarfsemi. Með þessu er að því stefnt, að íslenska lögreglan ráði yfir svipuðum tækjum og lögheimildum og lögregla í nágrannaríkjunum, auk þess sem þetta lýtur að sérstökum rannsóknaraðferðum lögreglu, en þær hafa til dæmis verið skilgreindar af Evrópuráðinu og heimildir til þeirra eru í lögum um réttarfar við meðferð sakamála, en endurskoðun þeirra laga er á lokastigi hér.
Ég heyrði, að í fréttum hljóðvarps ríkisins var vitnað til ræðu minnar á fundi sýslumanna í Vestmannaeyjum til að skýra þetta ákvæði og tengja það umræðum um öryggislögreglu eða leyniþjónustu. Skýringar af þessu tagi er ekki að finna í frumvarpi mínu og byggjast á hugarsmíð viðkomandi fréttamanns.
Á fundi ríkisstjórnarinnar gerði Geir H. Haarde utanríkisráðherra grein fyrir viðræðum sínum við utanríkisráðherra og aðstoðarráðherra í Bandaríkjastjórn í Washington daginn áður. Nú hefur verið skýrt frá því, að af hálfu ríkisstjórnar Íslands hafi verið lagt til, að Íslendingar taki rekstur Keflavíkurflugvallar og leitar- og björgunarþjónustu í sínar hendur. Þessari viðræðulotu embættismanna ríkjanna lauk síðdegis í dag í Washington og verður þeim fram haldið síðar.
Viðræðurnar staðfesta enn og aftur, að hvorug ríkisstjórnin vill binda enda á varnarsamstarfið eða rifta varnarsamningnum. Báðar vilja þær finna leiðir til samstarfs við þær aðstæður, sem nú ríkja í heimsmálum.
Í hádeginu sat ég fund miðstjórnar Sjálfstæðisflokksins, en í fyrsta sinn í sögu flokksins gerðist það á þessum fundi, að hann sátu fleiri konur en karlar.
Sveinn Helgason á Morgunvakt rásar 1 á hljóðvarpi ríkisins ræddi í morgun við Jón Ásgeir Jóhannesson, forstjóra Baugs. Ég ætla að halda hér til haga kafla samtalsins.
Lesa meira
Fimmtudagur, 02. 02. 06.
Fréttir bárust af fundum Geirs H. Haarde utanríkisráðherra í Washington með Condoleezzu Rice, utanríkisráðherra, og Nick Burns, aðstoðarutanríkisráðherra, auk þess sem hann fór í varnarmálaráðuneytið. Þess er að vænta, að nú sjái fyrir endann á viðræðum ríkjanna um varnarmál og vissulega tími til þess kominn. Eins og fram kom í fréttum sjónvarps í kvöld er Georg Lárusson, forstjóri Landhelgisgæslu Íslands, í íslensku sendinefndinni, sem gefur til kynna, eins og utanríkisráðherra sagði, að dóms- og kirkjumálaráðuneytið og landhelgisgæslan séu tekin til við að velta fyrir sér verkefnum, ef um það yrði til dæmis samið, að Íslendingar tækju að sér aukna ábyrgð á leit og björgun, sem hvílt hefur á þyrlusveit varnarliðsins.
Birt var niðurstaða Gallup-könnunar í RÚV í dag, sem sýndi 55% (9 fulltrúar) fylgi við Sjálfstæðisflokkinn í borgarstjórnarkosningum í Reykjavík. Samfylking með 30% (5), vinstri/grænir 8,5% (1), framsókn 4% (0) og frjáslyndir 2% (0).
Þessi könnun er gerð á sama tíma og framsóknarmenn voru að berjast í prófkjöri með töluverðum auglýsingum og verulegri umræðu í fjölmiðlum. Þeir voru ánægðir með þátttökuna í prófkjörinu, en könnunin sýnir, að þeir eiga enn nokkuð eftir til að ná landi, ef þeir ætla að fá einn fulltrúa kjörinn. Frjálslyndir eru á sama róli og áður, þrátt fyrir að Ólafur F. Magnússon, borgarfulltrúi þeirra, hafi lýst sig stórkostlegan sigurvegara yfir Norðlingaölduveitu.
Á landsvísu er Sjálfstæðisflokkurinn með 43% + 1 frá síðustu Gallup-könnun. Samfylking með 27%, vinstri/grænir 18%, báðir óbreyttir frá síðustu Gallup-könnun. Framsóknarflokkurinn er með 10% -1% en frjálslyndir með 2%, og ættu þeir að fara að búa sig undir að fella tjöld sín.
Í borgarráði í dag bókuðu fulltrúar Sjálfstæðisflokksins svar sitt við minnisblaði innri endurskoðunar borgarinnar um kaup R-listans á Stjörnubíósreits, þar sem endurskoðunin leitast við að svara gagnrýni sjálfstæðismanna á skýrslu endurskoðunarinnar um þessi kaup. Benda sjálfstæðismenn á, að það sé sama hvernig reiknað sé, R-listinn hafi látið borgina kaupa reitinn af Jóni Ólafssyni í Skífunni á yfirverði - sé yfirverðið á bilinu 26 til 50 milljónir króna, eftir því hvernig reiknað er.
R-listamenn bókuðu m.a.: „...snýst gagnrýni sjálfstæðismanna í Reykjavík fyrst og fremst um að þeir telja að keypt hafi verið af röngum aðila, kaupsýslumanni sem ekki er Sjálfstæðisflokknum þóknanlegur.“ Sjálfstæðismenn í borgarráði sögðu á móti, að meirihlutinn kysi „að beina sjónum sínum einungis að því hver átti umrædda lóð og hagnaðist þannig verulega í viðskiptum sínum við borgaryfirvöld sem í þessu máli, eins og mörgum öðrum, sýna algjört ábyrgðarleysi í fjármálum borgarinnar og ráðstöfun á skattfé Reykvíkinga. Það er aðalatriði þessa máls.“
Lesa meiraMiðvikudagur 01. 02. 06.
Svaraði tveimur spurningum á alþingi í dag frá Ástu Ragnheiði Jóhannesdóttur, Samfylkingu. Annars vegar um viðbrögð vegna væntanlegra olíuflutninga á sjó frá norðurslóðum og hins vegar um ráðstafanir til orkusparnaði í nýju varðskipi - en þær ráðstafanir eru gerðar í samráði við fyrirtækið Marorku.
Horfði á Ingibjörgu Sólrúnu Gísladóttur, formann Samfylkingarinnar, ræða við Árna Mathiesen fjármálaráðherra í Kastljósi um skattamál, álver og fleira. Samfylkingarforystan virðist eiga mjög erfitt að ræða nokkurt mál efnislega á opinberum vettvangi, þau Íngibjörg Sólrún og Ágúst Ólafur Ágústsson, varaformaður flokksins, slá um sig með einhverjum heimatilbúnum frösum, sem eiga líklega að setja viðmælandann út af laginu, nú var það hjá Ingibjörgu Sólrúnu að kynning fjármálaráðuneytisins á tölum til að skýra skattalækkanir væri eins og tilboð um sólarlandaferð! Endurtók hún þetta hvað eftir annað í samtalinu.
Glöggur lesandi síðu minnar sendi mér þetta eftir samtal þeirra Árna og Ingibjargar Sólrúnar:
„Að láta hana komast upp með þann moðreyk, að skattar hafi verið hækkaðir, er alger óþarfi. Hún hækkaði hins vegar skattaálögur á Reykvíkinga með hækkun útsvarsálagningarhlutfalls og fasteignagjöldin með lóðaskorti, sem leiddi til húsnæðisskorts og þar með hækkunar álagningargrunnsins. Hún er skaðræði skattborgarans. Hún barðist á móti lækkun tekjuskattsálagningar og afnámi eignarskatts. Að láta hana komast upp með það að ásaka Sjálfstæðisflokkinn um skattahækkanir vegna þess, að í hans stjórnartíð hefur orðið heimsmet í raunhækkun launa, nær engri átt.
Samfylkingin stundar hugtakabrengl til að rugla fólk í ríminu. Hún kallar athugun á þróun ráðstöfunartekna rannsókn á þróun skattbyrði. Hvernig skattkerfið sem slíkt hefur þróazt, fæst aðeins með því að skoða fastar launaupphæðir á mismunandi tímabilum. Það má líka spyrja Samfylkinguna að því, hvort hún sé að biðja um flatan skatt með þessu tali um hækkandi skattbyrði með hækkandi launum. Hvers vegna er formaðurinn ekki afhjúpaður frammi fyrir alþjóð?“
Lesa meira
Þriðjudagur, 31. 01. 06.
Glæsilegt að sigra Rússa í handbolta. Til hamingju!
Og Þorsteinn Pálsson að verða ritstjóri Fréttablaðsins, enn hækkar risið á Baugsmiðlum. Ég hef aldrei áttað mig almennilega á því, hvernig blað menn vilja að Fréttablaðið sé. Kannski kemur einhver mynd á það núna.
Nýr ritstjóri á Fréttablaðið og nýr ritstjóri á Blaðið auk nýrra ritstjóra á DV. Þettu eru breytingatímar í fjölmiðlaheiminum. Hvað skyldu vinstrisinnar segja um þetta? Ekki vildu þeir, með forseta Íslands í fararbroddi, neinar breytingar á fjölmiðlum sumarið 2004. Ætli þetta sé ekki líka einum of mikið fyrir þá?
DV sneri sér til Stefáns Ólafssonar prófessors og spurði, hvort hann vildi eitthvað segja í tilefni pistils míns sl. sunnudag um hinn pólitíska þríhyrning. Stefán var ekki á þeim buxunum að svara heldur sagði við blaðið: „Ég hef engan áhuga á að fara í pólitískan leðjuslag við Björn Bjarnason né nokkurn annan.“ Þarna höfum við það, sé þeirri skoðun Stefáns andæft, að stjórnvöld beiti „skattalækkunarbrellu“ og segi stórkostleg ósannindi, er verið að skora á hann í „pólítískan leðjuslag“.
Stefán sagði ekki unnt að finna neinn óháðan aðila til að leggja mat á skýrslu sína, sem unninn var fyrir Öryrkjabandalag Íslands. Ekki er við hæfi fyrir prófessorinn að ræða um skoðanir sínar við stjórnmálamann, leðja stjórnmálanna kynni að slettast á hann.
Vandræði Dana vegna skopteikninga af Múhameð magnast enn og í leiðara Berlingske Tidende í dag er þeim lýst á þennan veg: „... de politiske, ökonomiske, og diplomatiske konsekvenser for Danmark har naaet et niveau, hvor mand med fuld dækning kan tale om en regulær national krise.“ Hér er ekki lítið sagt um vanda vina okkar í Danmörku. Anders Fogh Rasmussen forsætisráðherra hvatti Dani í dag til að sýna stillingu, þeir ættu í miklum vanda vegna óvildar þjóða, sem þeir hefðu þó stutt á marga lund.
Sama dag og staða Dana er á þennan veg birtist viðtal við þýska utanríkisráðherrann Frank-Walter Steinmeier í Der Spiegel undir fyrirsögninni: Ástandið (vegna Írans) er eldfimt og hættulegt. Og fyrsta spurningin er þessi: „Ráðherra, deilan við Írani vegna kjarnorkuáætlunar þeirra harðnar. Forseti Frakklands hefur jafnvel opinberlega velt fyrir sér beitingu kjarnorkuvopna. Stendur veröldin á barmi nýrra hernaðarátaka?“
Ráðherrann svarar: „Við stöndum í miðri deilu, þar sem sumir sækja vígalegir fram. En við erum ekki á barmi hernaðarátaka. Við höldum áfram að beita diplómatískum tækjum. Enginn þeirra, sem ég er í tengslum við á þessari stundu, telur hernað við hæfi.“
Fyrir skömmu birti Der Spiegel viðtal við Donald Rumsfeld, varnarmálaráðherra Bandaríkjanna, þar sem hann sagðist treysta því, að Evrópusambandið og aðildarríki þess gætu komið vitinu fyrir Írani í kjarnorkumálum.
Mánudagur, 30. 01. 06.
Loftslagsumræður stjórnarandstöðunnar vegna hugmynda um ný álver hér á landi eru til marks um, að enn er gripið til allra ráða til að gera eflingu atvinnulífs tortryggilega. Ef bannað verður með alþjóðasamningi að nýta hreina orku hér á landi til að framleiða ál, geta ekki verið loftslagsrök að baki slíku banni. Þegar rætt er um Kýótó-samkomulagið er látið eins og það snúist aðeins um umhverfismál - að baki samkomulaginu býr einnig viðleitni til að flytja efnahagsumsvif frá iðnvæddum ríkjum til hinna, sem standa þeim ekki á sporði.
Iðnaðarráðherra Valgerður Sverrisdóttir hefur kynnt, að unnt sé að ræða hér um stækkun álversins í Straumsvík, nýtt álver Alcoa á Norðurlandi og enn eitt álverið hér suðvesturlands, án þess að farið sé út fyrir þau losunarmörk, sem Íslandi eru sett samkvæmt Kýótó-samkomulaginu, en það gildir til 2012. Samfylkingarþingmenn virðast annarrar skoðunar og Kolbrún Halldórsdóttir þingmaður vinstri/grænna verður hin versta í ræðustól alþingis, þegar hún ræðir þessi mál.
Horfði á kvöldfréttir danska sjónvarpsins, sem snerust nær allar um vandræði Dana vegna viðskiptabanns á vörur þeirra í múslímalöndum til að mótmæla skopmyndum af Múhameð spámanni, sem birtust í JyllandsPosten í nóvember 2005. Anders Fogh Rasmussen forsætisráðherra var í löngu viðtali og ítrekaði, að danska stjórnin gæti ekki rætt við sendiherra erlendra ríkja um, að hún ætlaði að höfða mál á hendur dönsku dagblaði vegna þess, sem þar birtist. Síðdegis sendi JyllandsPosten frá sér afsökunarbeiðni. Forsætisráðherrann sagði, að hann hefði aldrei getað gert sér í hugarlund, að þetta mál þróaðist á þennan veg.
Dagur B. Eggertsson, formaður skipulagsráðs Reykjavíkurborgar og frambjóðandi til forystu í prófkjöri Samfylkingarinnar, fjargviðraðist yfir því í sjónvarpi í kvöld, að Gísli Marteinn Baldursson, varaborgarfulltrúi Sjálfstæðisflokksins, hefði sagt okkur sjálfstæðismenn á móti nýrri bensínstöð í Vatnsmýrinni á milli háskólasjúkarhúss og háskóla - við hefðum áður samþykkt stöðina. Þetta er sami Dagur, sem sagði á dögunum, að eftir á að hyggja hefði ekki verið skynsamlegt að leggja Hringbrautina nýju, eins og gert var undir skipulagsstjórn R-listans. Er ekki betra að sýna forsjálni eins og Gísli Marteinn gerði, þótt skipt sé um skoðun, heldur en áskilja sér rétt til að vera vitur eftir á eins og Dagur - og skipta þá um skoðun?
Að lokum legg ég til að Björgvin G. Sigurðsson, þingmaður Samfylkingarinnar, skrifi tvær blaðagreinar á hverjum degi um menntamál - þá mundi Samfylkingin líklega minnka enn hraðar.
Laugardagur, 28. 01. 06.
Var boðið að flytja hátíðarræðu við útskrift nemenda í Viðskiptaháskólanum á Bifröst klukkan 14.00. Það var ánægjulegt að sjá gleði þeirra, sem þarna tóku við skírteinum sínum. Háskólinn á Bifröst hefur vaxið hraðar og meira en nokkurn gat grunað. Ég ákvað að nota þetta tækifæri til að svara nokkru þeirri gagnrýni, sem haldið hefur verið fram gegn háskólastefnunni, sem mótuð var með lagabreytingunni frá 1. janúar 1998. Ég tel, að stefnan hafi heppnast prýðilega og enn er verið að festa hana í sessi með nýju frumvarpi að háskólalögum.
Föstudagur, 27. 01. 06.
Ég færi Ásgeiri Sverrissyni hamingjuóskir með að hafa verið ráðinn ritstjóri Blaðsins. Við unnum saman á erlendum fréttum Morgunblaðsins á sínum tíma og veit ég, að Ásgeir mun leggja hart að sér í hinu nýja ábyrgðarstarfi.
Rúm fjögur ár eru liðin síðan Enron risafyrirtækið bandaríska hrundi til grunna eftir ásakanir um mikil bókhaldssvik. Fyrrverandi stjórnendur fyrirtækisins hafa hins vegar ekki verið kallaðir fyrir rétt fyrr en núna eftir fjögurra ára rannóknarvinnu saksóknara. The Economist segir að nú bíði ákæruvaldsins hið erfiða lögbundna verkefni að sanna fyrir kviðdómi, að hinir ákærðu hafi vitað, að þeir voru að brjóta lögin. Í stórum dráttum byggist ákæran á því, að tveir höfuðstjórnendur Enrons hafi lagt á ráðin um víðtækt samsæri til að villa um fyrir fjárfestum og gefa þeim ranga mynd að raunverulegri stöðu Enrons.
Angar Enron málsins teygja sig víða og um suma þeirra hefur þegar verið dæmt, eins og til dæmis ábyrgð endurskoðunarfyrirtækisins Arthurs Andersens, sem leið undir lok vegna Enron hneykslisins, en var sýknað í hæstarétti Bandaríkjanna af ákæru um að hafa hindrað framgang réttvísinnar með því að eyða í tonnatali bókhaldsgögnum frá Enron. Sýkna hæstaréttar byggðist á því að dómari á lægra dómstigi hafði leiðbeint kviðdómi á vitlausan hátt.
Ég hafði ekki tök á fylgjast neitt með sjónvarpsendingum á 250. afmælisdegi Mozarts fyrr en í erlendum stöðvum í kvöld, en tónleikum Vínar-fílharmóníunnar frá Salzburg var sjónvarpað í sænska og norska sjónvarpinu.
Fimmtudagur, 26. 01. 06.
Martin Vander Weyer, sem skrifar um viðskiptamál í The Spectator, fjallar um fjárfestingar Íslendinga í Bretlandi í heftinu 21. janúar. Undir fyrirsögninni Iced lolly -. Fyrsta setningin er svona: „There's something fishy about Iceland, sem hann segir, að birtist nú sem „a new utopia of entrepreneurship.“ Umsvifin séu undarlega mikil á Bretlandi, þegar litið sé til þess, að íbúafjöldi Íslands sé álíka og í Bradford og landsframleiðslan minni en ársvelta Sainsbury-verslunarkeðjunnar. Þá segir:
„So where did all that deal-making drive and those investment billions come from? The positive spin cites a combination of favourable factors, starting with a pure Viking gene pool that has bred a nation of natural entrepreneurs, and a community where everyone knows everyone, making it particularly fertile for business networking. Eurosceptics like to point aout that Iceland's membership of the European Economic Area but not of the EU itself gives it the advantages of market access without concomitant burdens from Brussels. Add to that low taxes, exceptionally high levels of internet literacy, an urge to break away from traditional livelihood as fish stocks dwindle, and long, dark winters, with nothing much else to do, and the upshot is a generation of bright young Icelanders ready to scour horizons for new opportunities. The negative spin says that some of the money behind their deals must come from dubious sources in Russia, but no evidence has been offered to support the rumours. Either way, like the Polish plumber and the South African au pair, the modern Viking marauder is an archetype of the globalised economy.“
Ég set þetta á ensku, þótt það geti vafalaust ýtt undir þá skoðun einhverra, að ekki verði töluð hér íslenska eftir 100 ár. Ég er ósammála þeim hræðsluáróðri, en er á hinn bóginn sammála þeim, sem vilja umræður um stöðu og gildi tungunnar. Ég heyrði sjónvarpsviðtöl við ungt fólk, sem þótti fráleitt, að tungan liði undir lok. Með vísan til þeirra orða, sem oft falla um íslenskuna og ungt fólk hefði mátt ætla, að það teldi íslenskuna sér til trafala. Kunnátta í erlendu tungumáli skerpir vitund um eigin tungu. Mestu skiptir að lögð sé áhersla á lipurt, létt og gott málfar og víglínur til varnar tungunni verði dregnar af raunsæi og skynsemi.
Miðvikudagur 25. 01. 06.
Árni Þór Sigurðsson, oddviti vinstri/grænna í borgarstjórn Reykjavíkur, ritaði grein í Morgunblaðið 26. maí 2005 þar sem hann sagði m.a. að Orkuveita Reykjavíkur ætti ekki að taka þátt í „álæðinu“ með því að leggja í áhættusamar framkvæmdir, hvort sem það væri vegna álvers í Helguvík eða á Norðausturlandi.
Nú berast þær fréttir, að fulltrúi vinstri/grænna í stjórn Orkuveitu Reykjavíkur sé því hlynntur, að fyrirtækið taki þátt í því með Landsvirkjun að útvega orku, svo að unnt sé að stækka álverið í Straumsvík. Fulltrúi vinstri/grænna í stjórn Landsvirkjunar lagðist hins vegar gegn því. að Landsvirkjun gerði ráðstafanir til að úvega þessa orku.
Greinilegt er, að einhvers konar „álæði“ er runnið á vinstri/græna, hvort sem á að túlka það með eða á móti áli. Kannski er bara um sambærilegan tvískinnung að ræða og þegar vinstri/grænir vinna að því öllum árum að vernda fugla í Þjórsárveri á sama tíma og fuglar drepast við Tjörnina og í Vatnsmýrinni vegna þess að vinstri/grænir standa ekki vaktina, þar sem þeir bera þó ótvíræða ábyrgð á stjórn umhverfismála.
Árið 1986 keypti Steve Jobs stofnandi Apple fyrirtækið Pixar á 10 milljónir dollara. Í dag var skýrt frá því, að hann hefði selt Pixar til Disney fyrir 7,4 milljarði dollara. - Geri aðrir betur með teiknimyndastofu. Ég var í New York sumarið 1999 í boði Apple og hlustaði á Jobs kynna iBook-tölvuna og ræða stöðu fyrirtækisins. Um það má lesa hér á síðunni.
Google-fyrirtækið er orðið svo á allra vörum, að nú er orðið til nýtt sagnorð - to google. Í dag er sagt frá því, að Google hafi orðið við óskum kínverskra yfirvalda um að setja síu í leitarforrit sitt í Kína, svo að notendur þar geti ekki fundið neitt sem stjórnvöldum finnst óþægilegt fyrir sig. Sé t.d. slegið inn orðunum Falun gong koma slóðir, þar sem félagsskapnum er hallmælt af mikilli óvild. Talið er líklegt að kínverskir tölvukunnáttumenn verði ekki lengi að komast yfir eða í kringum þennan nýja Kínamúr.
Evrópunefndin kom saman til fundar í hádeginu. Starfi nefndarinnar miðar vel og stefnum við að því að gefa út skýrslu okkar í árslok.
Þriðjudagur, 24. 01. 06.
Tilkynnt var um sigur Íhaldsflokksins í Kanada í þingkosningum þar í gær. 12 ára stjórn Frjálslynda flokksins er lokið. Flokkurinn hefur stjórnað Kanada með stuttum hléum síðan í fyrri heimsstyrjöldinni. Allt stjórnkerfið er sagt svo gegnsýrt af stjórnarháttum hans og viðhorfum, að ótrúlegan styrk þurfi hjá íhaldsmönnum, ef þeim á að takast að setja sinn stimpil á stjórnarfarið.
Framtíðin segir okkur, hvernig til tekst hjá Stephen Harper, leiðtoga íhaldsmanna að stjórna Kanada. Honum tókst að leiða flokk sinn til sigurs, þótt hann styðji innrásina í Írak, sé andvígur Kyótó-samkomulaginu og kallaður handbendi George W. Bush Bandaríkjaforseta.
Hvaða skoðun sem menn hafa á innrásinni í Írak verða þeir að í horfast í augum við þá staðreynd, að George W. Bush, Tony Blair í Bretlandi, John Howard í Ástralíu og Anders Fogh Rasmussen í Danmörku héldu allir forystu meðal þjóða sinna, þótt hart væri sótt að þeim í þingkosningum vegna stuðnings við innrásina í Írak. Nú bætist Stephen Harper í hóp þeirra leiðtoga, sem hljóta traust þjóðar sinnar, þrátt fyrir háværar ganrýnisraddir um afstöðu hans til innrásarinnar í Írak.
Mánudagur, 23. 01. 06.
Í DV í dag er birtur af vefsíðu Jónasar Kristjánssonar útúrsnúningur úr ræðum, sem ég flutti á alþingi 18. janúar, þegar ég svaraði spurningum Jóhönnu Sigurðardóttur, þingmanns Samfylkingarinnar, um skýrslutöku af börnum, Barnahús og fleira. Látið er eins og ég sé talsmaður einhverra sérstakra sjónarmiða við aðferðir við slíka skýrslutöku og þar með óvinveittur börnum í neyð, ef ég skil málflutninginn rétt. Lítil takmörk virðast fyrir því, hve sumir kjósa að leggjast lágt í málflutningi sínum eins og nýleg dæmi sanna.
Til að auðvelda þeim, sem áhuga hafa á skoðunum mínum á þessu máli, hef ég sett ræðurnar, sem ég flutti á alþingi um það hér inn á síðuna, en þar svara ég fyrirspurn þingmannsins og vísa til þeirra laga, sem gilda hér á landi um þessi mál.
Í Staksteinum Morgunblaðsins í dag segir, að ég hafi ekki lagt rétt út af skoðun blaðsins á stað fyrir Háskólann í Reykjavík í pistli mínum frá því í gær. Í Staksteinum segir: „Það er þess vegna ekki rétt útlegging (hjá mér) að Morgunblaðið vilji Háskólann í Reykjavík á blettinn í Vatnsmýrinni, sem Björn fjallar um (þ. e. milli Nauthólsvíkur og Öskjuhlíðar). Og sízt af öllu er Morgunblaðið á móti umhverfisumræðum um þennan stað.“
Ég bið Morgunblaðið afsökunar á að hafa misskilið afstöðu þess til staðarvals fyrir Háskólann í Reykjavík, um leið og ég viðurkenni, að það var ekki fyrr en ég las Staksteina í morgun, að ég áttaði mig á þessari afstöðu blaðsins, tel ég mig þó hafa nokkra reynslu af því að ráða í skoðanir þess og jafnvel lesa þar á milli lína. Umhverfisumræður á dulmáli eru lítils virði.
Í þingu í dag fór Sigurjón Þórðarson, þingmaður Frjálslynda flokksins, mikinn vegna þess, sem hann kallaði „fjáraustur“ í prófkjöri framsóknarmanna í Reykjavík og lagði fram fyrirspurn til forsætisráðherra af því tilefni. Engu var líkara en Sigurjón teldi Framsóknarflokkinn kosta prófkjörið. Frjálslyndir vita lítið um prófkjör eða hvernig að þeim er staðið. Þeir hafa aðrar aðferðir, þannig lýsti Ólafur F. Magnússon, borgarfulltrúi frjálslyndra, því einn yfir, að hann yrði í fyrsta sæti á lista frjálslyndra í Reykjavík. Við skulum vona, að það verði flokknum ekki dýrkeypt.
Sunnudagur, 22. 01. 06.
Víða eru menn að búa sig undir prófkjör og er Kjartan Valgarðsson í þeim hópi en hann sækist eftir 3. sæti á framboðslista Samfylkingarinnar í Reykjavík. Kjartan opnaði kosningaskrifstofu sína laugardaginn 21. janúar og flutti ræðu, sem sjá má á vefsíðu hans www.kjartan2006.is. Í ræðunni vitnaði hann í Monu Shalin, sem er í fremstu röð sænskra jafnaðarmanna. Þessi orð Kjartans birtast hér að neðan. Þau minna mig á orðaskipti, sem ég átti fyrir nokkrum árum við sænskan menntamálaráðherra um fjármögnun háskóla og spurninguna um skólagjöld. Hann taldi fráleitt að taka upp skólagjöld, skatta ætti frekar að hækka og stjórnmálamenn að sjálfsögðu að ákveða, hvernig þeim yrði varið til skóla, enda vissu þeir best, hvernig ætti að fara með slíkt fé.
Kjartan Valgarðsson sagði:
„Mona Sahlin sagði eitt sinn að hið opinbera væri það fallegasta sem fundið hefði verið upp. Því það væri fallegt þegar einn tekur utan um annan og hann er ekki einn.“
Enn sagði Kjartan Valgarðsson:
„Mona Sahlin sagði einnig að það væri hipp og kúl að greiða skatta. Skattar er fjárfesting en ekki nauðung, fjárfesting í mannauði og innviðum sem við njótum dag hvern og bera ávöxt. Okkar er að tryggja sem besta uppskeru.“
Rétt er að taka fram, að Kjartan var ekki að vitna í Monu til að segja sig ósammála henni heldur vegna þess að orð hennar falla að stefnu hans sjálfs, enda vill hann hækka skatta og taka að sér að ráðstafa fé fyrir hönd almennings til fleiri þátta en núna. Kjartan sagði:
„Gjaldfrjáls skóli er annað stórt verkefni næsta áratugar. Heilbrigðara og sjálfsagðara stefnumál jafnaðarmanna er eiginlega ekki til. Það þarf að hætta endalausum rukkunum fyrir mat, ferðir, mjólk, íþróttir.“
Ég sé í Morgunblaðinu, að flokksbróðir Kjartans, þingmaðurinn Valdimar Leó Friðriksson, sem settist í stól Guðmundar Árna Stefánssonar, þegar hann varð sendiherra, kallar mig „aðgerðarlausa risaeðlu“! Tilefnið, að alþingi samþykkti ekki tillögu Ágústs Ólafs Ágústssonar um að kynferðisbrot gegn börnum fyrntust ekki.
Laugardagur 21. 01. 06.
Kolbrún Bergþórsdóttir ræðir við Bubba Morthens í Blaðinu í dag. Bubbi segir: „Sem ungur maður var ég harður anarkisti en ég (svo) dag er ég hægri krati.“ Margir hægri kratar fylgja Sjálfstæðisflokknum eða mönnum innan hans að málum, enda hefur Bubbi ekki hikað við að gera það á opinberum vettvangi. Bubbi tekur upp hanskann fyrir biskup Íslands og telur, að viðbrögð við nýarsprédikun hans sýni, að samkynhneigðir séu „fullir af fordómum gagnvart biskupi.“
Bubbi segir einnig: „Um leið og þú gefst upp sigrarðu og það gefur þér gæfu. Því meira sem menn rembast við og neita að gefast upp því lengur framlengja þeir þjáningu sína og vanlíðan. Uppgjöf er stórlega vanmetið fyrirbæri.“
Ég hef áður minnst á bókina Chronicles 1 eftir Bob Dylan. Þar segist hann hafa hrifist mest af Barry Goldwater af bandarískum stjórnmálamönnum á fyrri hluta sjöunda áratugarins. Goldwater, sem tapaði í forsetakosningum árið 1964 gegn Lyndon B. Johnson, var hreinræktaður íhaldsmaður en sagt er að skoðanir hans hafi komið til framkvæmda um tveimur áratugum síðar í forsetatíð Ronalds Reagans.
Föstudagur, 20. 01. 06.
Alþingi kom saman til fundar kl. 10.30 og átti þá að ganga til atkvæðagreiðslu um kjaradómsmálið svonefnda eftir aðra umræðu þess. Í upphafi fundar kvaddi Magnús Þór Hafsteinsson, þingmaður frjálslyndra, sér hljóðs um störf þingsins og fór að ræða um að engin loðna hefði fundist og beindi máli sínu til sjávarútvegsráðherra. Umræður um störf þingsins mega standa í 20 mínútur og hafa þær þróast á þann veg, að þar virðast menn geta tekið til umræðu allt, sem þeim kemur til hugar þann daginn.
Áður en þessar 20 mínútur voru liðnar tók Sigurður Kári Kristjánsson, þingmaður Sjálfstæðisflokksins og formaður menntamálanefndar, til máls og skýrði þingheimi frá því, að fyrr um morguninn hefði menntamálnefnd komið saman og þar hefðu verið lögð fram gögn frá ESA, eftirlitsstofnun EFTA, sem snerta frv. til laga um að breyta ríkisútvarpinu í ríkishlutafélag. Stjórnarandstaðan undir forystu Marðar Árnasonar, Samfylkingu, hafði gert rekistefnu yfir því að fá ekki þessi gögn. Sigurður Kári sagði þau hafa verið lögð fram í trúnaði í nefndinni að ósk ESA og síðan hefðu embættismenn ráðuneyta komið að skýra þau en þá hefðu nefndarmenn vinstri/grænna og Samfylkingar farið af nefndarfundi. Sagði Sigurður Kári eðlilegt, að hann skýrði frá þessu undir umræðum um störf þingsins og teldi hann þetta mál frekar falla undir þennan lið en umræður um loðnu.
Í þann mund sem Sigurður Kári var að ljúka máli sínu var mikill fyrirgangur við þær dyr þingsalarins, þar sem ég sit, það er ytri austurdyr, og inn stormaði Mörður Árnason með hendur um háls sér og var að bögglast við að hnýta á sig slifsi, hann bað höstugur um orðið en rauk síðan út úr salnum og inn í hliðarherbergi til að ljúka við að setja á sig hálstauið, áður en hann sté í ræðustól. Sagðist hann hafa verið að fylgjast með umræðunum í sjónvarpi í skrifstofu sinni handan Austurvallar, þegar hann heyrði Sigurð Kára hefja máls á fundi menntamálanefndar. Kvartaði hann undan því og taldi óþinglegt, en Sigurður Kári sagði síðar í umræðunum, að hann hefði látið þess getið í nefndinni, að hann mundi skýra frá fundi hennar í þingsalnum.
Eftir ræðu Marðar voru 20 mínúturnar til að ræða störf þingsins liðnar og þá hófust umræður um fundarstjórn forseta, sem geta einnig staðið í 20 mínútur. Ég ætla ekki að rekja þær umræður hér en þær einkenndust mest af vörn stjórnarandstæðinga í menntamálanefnd á fjarveru þeirra, þegar embættismenn skýrðu nefndinni frá ESA-gögnunum, auk þess sem þeir kvörtuðu undan því, að gögnin hefðu verið afhent þeim í trúnaði.
Lesa meiraFimmtudagur, 20. 01. 06.
Stefán Ólafsson prófessor fer mikinn í fjölmiðlum þessa daga, þegar hann veitist að ríkisstjórninni, okkur ráðherrunum og stjórnmálamönnum með árásum um brellur og mestu stjórnmálaósannindi um áratugaskeið. Hann ritaði grein í Morgunblaðið miðvikudaginn 18. janúar um þetta mál. Þar rær hann á sömu mið og í bókinni Hnattvæðing og þekkingarþjóðfélag, sem hann skrifaði með Kolbeini Stefánssyni og kom út fyrir jólin.
Ég skrifaði umsögn um þessa bók í tímaritið Þjóðmál, sem kom út í desember sl. Í bókinni notar hann einnig orðið „brellur“ um skattalækkanir ríkisstjórnarinnar. Í umsögn minni segi ég:
„ Hér er ástæða til að staldra við bæði niðurstöðu og orðalag. Eru það brellur, að lækkun skatthlutfalls leiði til meiri skatttekna? Kann það ekki einfaldlega að stafa af því, að efnahagsumsvifin aukast og arðsemi þeirra? Ef höfundar vísa til skatthlutfalls með orðinu „skattaálagningar“, er lækkun hlutfallsins að öðru óbreyttu engin sýndarlækkun – skattbyrðin léttist. Ýmislegt getur hins vegar breyst og á síðustu árum hafa laun hér á landi til dæmis hækkað svo ört, að miðað við óbreyttan persónuafslátt greiða margir hærri skatta þrátt fyrir lægra skatthlutfall. Það er hins vegar vegna hærri launa og þrátt fyrir lækkun skatta, en ekki vegna lækkunar skatthlutfallsins! Þetta hefur átt þátt í því hér á landi, að heildarskatttekjur hafa vaxið (líka sem hlutfall af landsframleiðslu) en það er ekki þar með sagt að efnahagur fólks hafi versnað. Ef höfundar eru að vísa til þess með orðunum „breikkun skattstofna“, að fleiri greiða hér tekjuskatt en áður, er ástæða til að gera athugasemd við þá orðnotkun. Þar er um það að ræða, að tekjur fleiri en áður hafa aukist upp fyrir skattleysismörk. Kaupmáttur - það sem menn hafa í vasann eftir skatta - hefur snarhækkað hér á landi. Ef höfundar eru að vísa til þess með orðum sínum, að hækkunin hér er að hluta vegna hækkunar sveitarfélaganna á skatthlutfalli sínu, útsvarinu, á sama tíma og ríkið hefur lækkað hlutfall sitt, hefðu þeir átt að segja það beinum orðum.“
Miðvikudagur, 18. 01. 06.
Svaraði þremur fyrirspurnum á alþingi, um nýtt fangelsi í Reykjavík, Barnahús og kynferðisbrot gegn börnum og afleysingar presta.
Umræður urðu nokkrar um svör mín við fyrri tveimur fyrirspurnunum en fyrir utan fyrirspyrjanda geta þingmenn gert athugasemd í eina mínútu vegna hverrar fyrirspurnar eða svars við henni.
Unnið er að því að gera framkvæmda- og tímaáætlun vegna nýs fangelsis í Reykjavík. Hegningarhúsið við Skólavörðustíg er komið svo mjög til ára sinna, að það fullnægir ekki nútímakröfum, en vegna menningargildis hússins verður því ekki breytt til að koma til móts við þessar kröfur. Raunar er furðulegt til þess að hugsa, að fyrir um 40 árum voru lagðar fram og samþykktar tillögur að aðalskipulagi Reykjavíkur, sem gerði ráð fyrir breiðgötu, þar sem hegningarhúsið stendur.
Jóhanna Sigurðardóttir, Samfylkingu, spurði mig um Barnahúsið og kynferðisbrot gegn börnum. Ég er ekki sammála þeim skoðunum, sem fram koma í spurningum Jóhönnu, enda færði hún ekki afdráttarlaus rök fyrir þeim. Samkvæmt lögum er það á valdi dómara að ákveða, hvort börn séu yfirheyrð í dómshúsi eða Barnahúsi. Ég hef ekki haldbærar neinar tölur um það, hvort húsið er meira notað í þessu skyni, en víst er, að ekki er endilega skynsamlegt að flytja börn utan Reykjavíkur í Barnahús til yfirheyrslu - enda hafa dómarar utan Reykjavíkur víða búið þannig um hnúta, að auðvelda börnum að gefa skýrslu við embætti sín og hið sama er að segja um héraðsdóm Reykjavíkur.
Barnahús er gott framtak og hefur orðið ýmsum þjóðum fyrirmynd, til dæmis Svíum og Norðmönnum auk þess sem Bandaríkjamenn hafa sýnt starfseminni áhuga. Ég er viss um, að starfsemi í húsinu muni halda áfram að dafna og það að þjóna góðum tilgangi sínum, þótt á valdi dómara sé að ákveða, hvar þeir taka skýrslur af börnum.
Þriðjudagur, 17. 01. 06.
Það var dálítið skrýtið að ganga úr þinghúsinu rétt fyrir kl. 14.00 og inn á fund borgarstjórnar, þar sem Ólafur F. Magnússon, borgarfulltrúi frjálslyndra, talaði eins og hann væri að stöðva Norðlingaölduveitu. - Skrýtið vegna þess að í þinghúsinu lýstu forsætisráðherra og umhverfisráðherra yfir því, að framkvæmdir við þessa veitu á vegum Landsvirkjunar væru ekkert á næsta leiti. Sigríður Anna Þórðardóttir umhverfisráðherra sagði að veitan hefði verið „sett á ís.“ Hún sagði einnig, að ekkert mælti gegn því að stækka friðlandið í Þjórsárverum.
Í ljósi þess, sem gerst hefur varðandi Norðlingaölduveitu undanfarnar vikur og síðustu daga á vettvangi ríkisstjórnar og Landsvirkjunar, var tillaga Ólafs F. í borgarstjórn hrein sýndartillaga, tilraun til að draga að sér athygli í aðdraganda kosninga. Prófkjörsframbjóðendur í Framsóknarflokki og Samfylkingu telja sér greinilega til framdráttar að láta eins og þeir séu að vinna stórvirki í náttúruvernd með því að styðja Ólaf F.
Hlutur Alfreðs Þorsteinssonar, oddvita framsóknarmanna, í þessu máli er sérstaklega einkennilegur, því að ekki þarf hann að ná í nein atkvæði í prófkjöri og þess vegna fara í þennan blekkingarleik með Ólafi F. - er þó Ólafur F. með færri atkvæði samkvæmt síðustu skoðanakönnunum í Reykjavík en jafnvel Framsóknarflokkurinn. Alfreð stjórnaði fundi, þegar greidd voru atkvæði um tillögu Ólafs F., og gerði það, sem aldrei er ella gert í borgarstjórn eða á alþingi, að hann tók fram, að sex borgarfulltrúar Sjálfstæðisflokksins hefðu setið hjá við atkvæðagreiðsluna. Vandaðir fundarstjórar segja aðeins, hvernig atkvæði féllu en kenna þau ekki við einstaka flokka - með því gengur fundarstjóri á svig við hlutleysi sitt.
Við sjálfstæðismenn sátum hjá með bókun. Við teljum að leggja eigi Norðlingaölduveitu til hliðar en viljum jafnframt, að hið lögbundna ferli vegna ákvörðunar um veituna verði gengið á enda. Undanfarin ár hafa verið samþykkt lög og settar reglur um framgang mál með vísan til umhverfismats og skipulagsreglna. Þau lög á að virða í þessu máli eins og öðrum en ekki ganga fram á þann veg, að í krafti eignarhalds á Landsvirkjun sé hlaupið einhliða frá óloknu verki. Þessir stjórnsýsluhættir eru því miður dæmigerðir fyrir R-listann í skipulagsmálum enda velkjast stórmál árum saman í óvissu.
Mánudagur, 16. 01. 06.
Þegar tími gefst geng ég hring í Fossvoginn, Nauthólsvík og yfir Öskjuhlíðina í 40 til 45 mínútur. Af þeim dögum, sem ég hef gengið í vetur, var þessi sá kaldasti - sérstaklega þegar gengið var á móti vestri eða norð-vestri upp í vindinn.
Annars sat ég fundi um nýskipan lögreglumála og almannavarnir í dag. Hér á landi eins og annars staðar eru stjórnendur almannavarna að undirbúa viðbrögð vegna hugsanlegrar fuglaflensu, en mest ábyrgð við áhættumat hvílir á einum manni, sóttvarnalækni. Telji hann ástæðu til aðgerða er nauðsynlegt að samhæfa krafta margra og til þess er almannavarnakerfið.
Hvarvetna eru stjórnvöld að velta fyrir sér aðgerðum, ef fuglaflensan skyldi breytast í faraldur. Í síðustu viku skýrði heilbrigðisráðherra Frakka frá ráðstöfunum þar í landi. Frönsk stjórnvöld telja að 9 til 21 milljón manna kunni að veikjast í faraldri og 91.00 til 212.000 að deyja. Meginstefna franskra heilbrigðisyfirvalda er að hjúkra sem flestum í heimahúsum til að ofþyngja ekki sjúkrahúsum, sem ætlað er að sinna þeim veikastir eru, og gera allt sem unnt er til að komast hjá meiriháttar upplausn í þjóðfélaginu (stöðvun samgangna, lokun skóla og fyrirtækja) og stuðla þannig að eins eðlilegu atvinnu- og þjóðlífi og frekast er unnt.
Stjórnvöld alls staðar nálgast þessi mál af mikilli alvöru en jafnframt af varúð í öllum viðbrögðum til að skapa ekki ástæðulausan ótta. Má sjá það best af því, hvernig tyrkneska ríkisstjórnin leitast við að draga úr hræðslu Tyrkja vegna dauðsfalla þar í landi. Höfuðáhersla er á að skýra mál sem best fyrir almenningi og drepa fugla, sem talið er að gætu smitað fólk. Enn hafa ekki borist neinar fréttir um, að flensan hafi smitast milli manna, heldur veikist fólk af snertingu við sýkta fugla.
Sunnudagur, 15. 01. 06.
Jóhann Hauksson, sem var áður starfsmaður RÚV, er nú stjórnmálablaðamaður Fréttablaðsins. Hann skrifar um stjórnmál í sunnudagsblaðið og segir í dag, að mér hafi vaxið ásmegin eftir að hæstréttur dæmdi mig hæfan (!) til að setja sérstakan ríkissaksónara í Baugsmálinu. Ég set (!) á eftir orðalagi blaðamannsins, því að það er litað af þeirri skoðun málsvara Baugs, að ég hafi verið vanhæfur, þar til hæstiréttur segði annað. Þetta er skrýtinn áróður, sem stenst ekki. Ég var alla tíð hæfur til að vinna þetta embættisverk.
Jóhann ræðir þetta mál til að nefna, að ég skuli hafa rætt dóm hæstaréttar hér á síðunni sama dag og hann var felldur „sem nemur heilli þéttskrifaðri síðu.“ Jóhann birtir hugleiðingu sína undir fyrirsögninni: Hvatning frá Hæstarétti og lýkur á þeim orðum, að rannsókn á vegum Gallups hafi sýnt, að ég hafi opinberlega tjáð mig mest allra manna um Baugsmálið, ef frá væru talin opinber ummæli málsaðila sjálfra.
Jóhann fer þarna í fótspor starfsbræðra sinna á DV, sem ég vitnaði til hér í dagbókinni í gær. Ég veit ekki, hvort Jóhanni finnst, að mælingar Gallups eigi að ráða því, hvort ég nefni mál hér á síðunni eða annars staðar. Málefni Baugs og Baugsmiðla mun ég ræða hér áfram, þegar mér finnst tilefni til þess.
Jóhann átti aðalfrétt Fréttablaðsins á forsíðu þennan sunnudag og var hún um, að Kjartan Gunnarsson hefði sem formaður bankaráðs Landsbanka Íslands ráðið úrslitum um eftirlaunarétt starfsmanna Seðlabanka Íslands! Seðlabankastarfsmenn hafi tapað fjórum málum fyrir hæstarétti og frétt Jóhanns var um, að Kjartan væri sökudólgurinn. Þetta er ein af þessum furðufréttum, sem aðeins geta birst á forsíðu Fréttablaðsins og tilgangur hennar virðist helst, að gagnrýna Kjartan Gunnarsson fyrir niðurstöðu annarra.